Zuid-Ethiopië
Een mozaiek van kleurrijke culturen en afwisselende landschappen
Klik op de foto's om ze te vergroten!
Dit is werkelijk een onbedorven stukje van de aarde met groene bergen en heuvels,
prachtige meren, rivieren en watervallen, hete bronnen, wilde koffie, savanne
en woestijn. Er zijn diverse Nationale Parken waar een zeer grote variëteit
aan vogels en zoogdieren leven. In dit afwisselende landschap leven zo'n 45 verschillende
volkeren, ieder met hun eigen taal en cultuur.
De Sidama's zijn de beste
koffie verbouwers van Ethiopië. Hun Yrgachefe koffie is een van de grootste
export producten van Ethiopië. Het gebied van de Sidama is bijzonder groen
en vruchtbaar.
Overal
zie je hun mooie ronde hutten, omgeven door Ensete bomen die veel op bananenbomen
lijken. Van de stam wordt een wit poeder geschraapt waarvan na een lange bewerking
een soort zuur niet gerezen brood van wordt gebakken of pap van wordt gemaakt.
Dit wordt door meer dan 1/3 van de Ethiopische bevolking gegeten.
Ook de Wolayta's
zijn goede landbouwers. Verder reizend naar het zuiden kom je in het gebied van
de Omo vallei waar meer dan 10 stammen leven, ieder in hun eigen territorium.
Geregelde stammenstrijd over grasland en vee komt nog steeds voor. Deze mensen
leven van wat de natuur hen biedt; trots, vrij en onafhankelijk van alle moderne
technieken. Tradities, kleding, zang en dans zijn nog steeds zo levend als zij
al eeuwen geweest zijn.
Het Bale gebergte is de beste plaats in Ethiopië
voor trektochten in een indrukwekkende natuur met dichte bossen, uitgestrekte
heidevelden, afro-alpine landschappen, glasheldere bergmeren en riviertjes met
een uniek vogel- en wild bestand. Hier heb je de meeste kans om vele endemische
vogels en zoogdieren te observeren o.a. de Semien vos en Walia ibex.
Hoogtepunten van Zuid Ethiopië
De meren van de Rift Vallei
Als
een parelketen bedekken deze 6 meren de bodem van de Rift Vallei die zich uitstrekt
van Djibouti tot Mozambique met een breedte van 50 km Alle meren wemelen van vis
zoals Tilapia en Nijlbaars waardoor vele vogelsoorten worden aangetrokken.
De
meren zijn dus een paradijs voor vogel liefhebbers. Maar ook voor natuur- en zon
aanbidders komen aan hun trekken want je kunt er ook relaxen, zwemmen, vissen,
boottochten maken, de nijlpaarden en krokodillen van dichtbij zien en genieten
van de serene rust, prachtige uitzichten en zonsondergangen met alleen het gezang
van vogels en het geluid van krekels als achtergrondmuziek.
Wanneer je van
Addis Abeba naar het zuiden rijdt, passeer je eerst het grote Koka stuwmeer en
niet lang daarna komt het Ziway meer in zicht. Hier zijn vele vogels te observeren
en er zijn ook nijlpaarden. Met een motorbootje kunnen de eilanden bezocht worden.
Het bekendste eiland is Tullo Guddo met het Debre Tsion klooster. Volgens de Ethiopische
geschiedenis is de bijbelse Ark van het Verbond, door Mozes gebouwd in opdracht
van God, die ooit uit Israël naar Ethiopië is gebracht, in de 9e eeuw
in veiligheid gebracht op dit eiland. In het noorden raasde de wrede koningin
Gudit die vele kerken vernietigde dus ook de Ark was in gevaar. Priesters brachten
haar naar het zuiden en verborgen haar op dit eiland. Inderdaad woont er nog steeds
een volk (de Zay) in Zway en omgeving die een taal spreken gelijkend op Tigrigna
(de taal van het noorden) en zijn op het eiland zeer oude documenten uit Axum
gevonden.
Verder zuidwaarts kun je heerlijk relaxen op het
zandstrand aan de oevers van het Langano meer.
Er zijn diverse goede hotels en lodges aan het meer waar je een motorbootje, waterfiets,
paard, mountainbike of visgerei kunt huren voor mooie tochten op het water of
langs het meer. Het roodbruine water is veilig zwemwater. In de namiddag geniet
je op een terrasje van de zwoele warmte en het mooie uitzicht op de bergen aan
de overkant. Vlakbij Langano liggen de beide meren Abiata
en Shala, omgeven door een National Park.
Deze
meren zijn vooral interessant voor vogel liefhebbers maar de natuur en de vergezichten
zijn ook prachtig. Bij het Abiata meer zijn buitengewoon grote kolonies watervogels,
flamingo's en grote witte pelikanen te zien. De pelikanen hebben hun broedgebied
op eilanden in het Shala meer. Dit is het belangrijkste broedgebied van de witte
pelikanen in Afrika. Het Shala meer is een kratermeer wat meer dan 200 meter diep
is en wat een geheimzinnige schoonheid uitstraalt. Er zijn veel ondiepe baaien
aan de oevers waar aan de oevers wilde vijg, acacia en euphorbia groeien en waar
het goed kamperen is. Hier en daar bubbelt kokend heet water uit de grond waarin
de plaatselijke bevolking maïskolven gaar laat worden en stoombaden komt
nemen. Diverse soorten apen en ook de prachtige Grant's gazelle zijn er makkelijk
te observeren.
Na het passeren van Shashemene, de onofficiële "hoofdstad" van de Rastafari's wiens woongemeenschap je kunt bezoeken, krijg je een prachtig uitzicht op het Awassa meer. Dit meer heeft veel rietlanden aan haar ondiepe oevers, een paradijs voor vele soorten watervogels. De gezellige, snelgroeiende universiteitsstad Awassa is mooi gelegen aan het meer en heeft een heerlijk warm klimaat. Met haar vele hotels, gezellige terrasjes, kleurrijke streekmarkt en vismarkt is dit een ideale basis voor het maken van tochten in de omgeving. Je kunt er een roeiboot of een fiets huren voor een tocht om het meer of naar Wondo Genet, het groene paradijs in de bergen waar je kunt zwemmen in warm bronwater en de bergen kunt beklimmen die nog bedekt zijn met dichte bossen. De boeren hebben een ingenieus irrigatiesysteem aangelegd en overal zie je de plantages met rietsuiker, koffie en chat terwijl ook de ensete-, bananen-, papaya-, mango- en avocadobomen weelderig groeien. Langs de weg kun je heel goedkoop zakken vol fruit kopen. Op bezoek in de hut van een Sidama familie, kun je zien hoe dieren en mensen in één ruimte bij elkaar leven. Ook een bezoek aan het Wondo Genet college of forestry, gelegen op een prachtig terrein, is de moeite waard.
Rijdend door het groene, heuvelachtige Wolayta gebied, is het de moeite waard om af te slaan naar Chencha, een dorp hoog in de bergen, het gebied waar het Dorze volk leeft. Zij bouwen prachtige bijenkorfvormige hutten die soms wel 6 m. hoog zijn. Ook staan zij bekend als deskundige boeren die al eeuwenlang terrasbebouwing toepassen en daarbij zijn ze de beste wevers van Ethiopië. Er is een kleurrijke markt in het dorp waar je de weefproducten goedkoop kunt verkrijgen. De route naar Chencha biedt bijzonder mooie vergezichten.
Verder op de route naar het zuiden ligt het stadje Arba Minch
(= "40 bronnen"), prachtig gelegen aan het Abya-
en Chamo meer. De 2 meren zijn gescheiden door
een smalle strook land die "de brug van God" genoemd wordt. Inderdaad
geeft de schoonheid van de 2 meren je het gevoel alsof de wereld pas geschapen
is. Het Abya meer wordt bevaren door de Harura's in hun wogolo bootjes, gemaakt
van een lichte houtsoort Isoke. Deze lichtgewicht bootjes kunnen zware lading,
zelfs vee, vervoeren. Op het Chamo meer kun je een boottocht maken die je vlak
langs vele reuzengrote krokodillen voert die heerlijk op de oever liggen te zonnen,
vaak in gezelschap van nijlpaarden. Neem ook een duik in een van de 40 bronnen
waar Arba Minch naar genoemd is en die vlak bij elkaar in het enige altijd groene
grondwaterbos van oost Afrika uit de grond omhoog borrelen.
Nationale Parken
Arba Minch is niet alleen interessant vanwege de meren.
Via de "brug van God" kom je in het prachtige Nech
Sar National Park. "Nech Sar" betekent "wit gras",
wat inderdaad karakteristiek is voor dit park. Met de bergen van het Sidama gebied
op de achtergrond en onverwachte uitzichten over de 2 meren, is dit een van de
meest schilderachtige parken van Oost Afrika. Het is een mooi gezicht om grote
kuddes Burchell's zebra's of grote Kudu's te zien grazen op de savanne. Verder
zijn de dikdik, Grant's gazelle en Swayne's hartebeest makkelijk te ontdekken.
Er zijn ook leeuwen in het park maar dezen worden niet vaak gezien. In de bossen
leven wilde bosvarkens, everzwijnen, anubis baboons, genets en velvet monkeys.
Er zijn in totaal 91 soorten zoogdieren en 351 vogelsoorten in het park te vinden.
Verder naar het zuiden vind je naast elkaar het Omo
National Park en het Mago National park.
Deze gebieden worden de laatste grote wildernis van Afrika genoemd. In het Mago
park leven leeuwen, luipaarden, olifanten en giraffen maar hun aantal daalt nog
steeds omdat de in het gebied wonende stammen op deze dieren jagen.
Buffalo's
zijn vooral vlak bij waterbronnen te vinden en ook Burchell's zebra's, kudu's,
Defassa waterbucks gerenuks, topis en Lelwel hartebeests komen veel voor. In het
park zijn diverse kampeerplaatsen, fantastisch voor mensen die een echte "terug
naar de wildernis" ervaring niet willen missen.
In het Omo
park heb je meer kans om het grote wild te zien zoals leeuwen, luipaarden,
buffalo's, giraffen, zebra's en elanden. En ook hier komen veel kudu's, generuks,
Lelwel's hartebeests en waterbucks voor.
Safaritochten kunnen het beste vroeg
in de morgen of laat in de middag gemaakt worden want dan heb je de meeste kans
om het wild te zien. Ook in dit park zijn diverse kampeerplaatsen en het is een
onvergetelijke ervaring om bij het kampvuur te zitten met boven je de diepzwarte
lucht met miljoenen sterren en op de achtergrond de verschillende geluiden van
de wilde dieren.
Een totaal ander soort park is het Bale
mountains National Park, een van de mooiste gebieden ter wereld voor het
maken van trektochten te voet of te paard. Dit is een uitgestrekte wildernis met
bergkammen -soms meer dan 4000 meter hoog-, golvend emerald groene moerasgebieden,
doorsneden met diepe, smalle sleuven, uitgestrekte heidevelden, afro-alpine hoogvlakten,
dichte wouden, glasheldere meren, beekjes en rivieren vol met bruine en regenboogbaars
en een buitengewone flora met gigantische heideplanten die meer op bomen lijken,
de reuze lobelia die wel 8 meter hoog kan worden en de red hot poker, eveneens
een reusachtige oranje gloeiende bloem. Er leven meer dan 60 soorten zoogdieren
en 260 vogelsoorten in dit park waaronder vele inheemse soorten. De mooiste hiervan
zijn de Semien vos, de berg nyala en Menelik's bushbuck die makkelijk te ontdekken
zijn. Een botanist schreef: "De Afrikaanse bergflora is een van de meest
opmerkelijke en gespecialiseerde in de wereld. In Afrika hebben verschillende
soorten een geheel andere groeiwijze waardoor je deze flora werkelijk als de meest
unieke ter wereld kunt beschouwen".
In de Bale Mountains kun je dit met eigen ogen aanschouwen. Voor de echte trektocht
liefhebbers is Bale een onvergetelijke ervaring.
Enkele uren rijden vanaf Bale heeft de Web rivier door de eeuwen heen verborgen onder de aarde een schitterend grottencomplex uitgesleten: de Sof Omar Caves. Met een gids en een aantal goede zaklantaarns kun je hier een tocht maken van ongeveer 1.7 km door ondergrondse zalen met prachtig gevormde en gepolijste witte pilaren en bogen die eruit zien als marmer. Vlakbij de ingang van de grotten kan gekampeerd worden. Via een mooie route bereik je vanaf Sof Omar de belangrijkste pelgrimsplaats van de Ethiopische moslims: Sheikh Hussein waar een kleine maar mooie moskee en diverse grafmonumenten van belangrijke moslims te bezichtigen zijn.
De stammen van de Omo Vallei
Op deze unieke, onbedorven plaats op aarde leven meer dan 10 verschillende stammen op hun eigen eeuwenoude traditionele wijze. Onafhankelijk van de moderne technieken trekken zij rond met hun vee in hun eigen territoria als nomaden of half-nomaden, met alleen enkele bezittingen zoals een speer (of geweer), mes en klein houten krukje wat tevens als hoofdkussen dient. Elke stam heeft haar eigen unieke klederdracht, haarstijl, lichaamstatoeage of beschildering, sieraden, dans en muziek en sociale structuur: een paradijs voor antropologen die hier genoeg te onderzoeken hebben. In verschillende plaatsen kun je de kleurrijke streekmarkten bezoeken waar de locale bevolking hun handwerk, zuivelproducten, granen e.d. te koop aanbieden.
Enkele
van deze stammen zijn:
De Konso die ten noordoosten
van de Omo vallei leven en speciaal bekend zijn om hun houten grafmonumenten,
de Waga's. Zij leven in een zeer droog bergachtig gebied waar zij de schaarse
vruchtbare grond vasthouden en bewerken door het maken van terrassen. Hun dorpen
waar de mooie hutten zeer dicht tegen elkaar gebouwd zijn en hun velden zijn omgeven
door stenen muren ter bescherming tegen overstromingen, wilde dieren en vijanden.
De Hamer hebben een opmerkelijke haardracht
en lichaamsbeschildering. Wanneer een man een wild dier of vijand heeft gedood,
wordt als ereteken zijn haar versierd met een kleikap die in diverse kleuren wordt
geschilderd en gesierd met een struisvogel veer. Ook bekend is de ceremonie van
het stierspringen als een soort toelatingsexamen voor het verkrijgen van een huwelijkspartner.
Een jongeman moet over de ruggen van een aantal stieren springen. Als hij valt
mag hij het nog één keer proberen maar mislukt het weer, dan wordt
hij geslagen en uitgelachen door de meisjes en is voor de rest van zijn leven
een verworpene. 
De Bume zijn strijders die met bijna iedereen overhoop
liggen. Zij maken inkervingen in hun lichaam ter verhoging van hun schoonheid
en strijdlust en als identificatie van de stam.
De Karo
zijn verwant aan de Hamer en evenals zij specialisten in lichaamsbeschildering
speciaal bij feestelijke aangelegenheden.
De Mursi
zijn befaamd vanwege de grote kleischotels die de vrouwen in hun onderlip en oorlel
dragen en waarvan de oorsprong en het doel niet duidelijk is. Ook de stokgevechten
tussen grote groepen mannen zijn bekend.
De Surma
beschilderen hun lichaam met witte verf (gemaakt van een bepaald soort klei) in
fantastische patronen waardoor ze er als een soort geesten uitzien. Het belangrijkste
doel hiervan was om vijanden te intimideren.
Het is bijzonder interessant
om door de Omo vallei te reizen en de mensen van deze stammen te ontmoeten in
hun natuurlijke omgeving. Ook het landschap is zeer afwisselend: uitgestrekte
savannen met bergen aan de horizon, prachtige vergezichten, woestijnachtige gebieden
en bossen aan de oevers van de Omo rivier. En dan de Omo rivier zelf met haar
diepe canyons en stroomversnellingen, dichte begroeiing aan de oevers waarin wild,
apen, kleurrijke vogels, krokodillen en nijlpaarden te observeren zijn. Dit is
een prachtige rivier voor wild water varen.






